Tekst : bill.be 2016

Tekst : copyright www.bill.be . Nathalie Hoes
Wat wil je later worden? Vroeger schreef je brandweerman, prinses of schooljuffrouw in de vriendenboekjes. Tegenwoordig vind je daar game developer, social mediamanager of waarom niet, grafisch kunstenaar. Enter Joke Neyrinck en haar digitale hersenkronkels.
Joke Neyrinck (1982) studeerde grafisch ontwerp aan de Arteveldehogeschool in Gent. Na een paar jaar werken in de grafische wereld, snakte ze naar een persoonlijkere uitlaatklep. In 2014 won ze de Lumen Art wedstrijd en belandde haar werk in New York, Londen en Berlijn.
Hoera voor digitaal dus, maar alles begint old school op papier. Joke: “Ik klad een massa schriftjes vol met doodles, kronkelende lijnen en rare wezentjes. Geef mij een wit blad papier en ik teken er op los. Dan ontstaat er een hele wereld, mijn handschrift komt als het ware tot leven.”
Joke’s hersenkronkels zijn mysterieus en je ziet er telkens weer iets anders in. Het heeft wel wat vanfantasy. “Ik heb al vanalles over mijn werk gehoord: men ziet er een futuristische onderwaterwereld met zeedieren in of iets erotiserend met naakte lichamen. Ik laat mijn fantasie de vrije loop, al sluipen mijn onderbewuste gevoelens natuurlijk wel in mijn werk.”
"Ik klad een massa schriftjes vol doodles. Daar komt mijn handschrift tot leven."
Als de schriftjes volgeklad zijn, begint Joke aan haar digitale collages. Dat doet ze met een 3D-software programma. “Blender wordt veel gebruikt bij animatiefilms. Vroeger gebruikte ik Photoshop om mijn collages in te kleuren tot ik dit open source programma ontdekte. Ik zit nog volop in de experimenteerfase. Ik ben geen digital native, het begin was eerder moeizaam (lacht)."
Als je Joke’s collages aan de muur ziet hangen, is de link met street art niet ver weg. “Ooit deed ik eens een muur voor een project, maar het is niet mijn specialisatie. Ik print mijn werk heel groot en op aluminium, dus dat zorgt voor een gelijkaardig monumentaal effect als bij street art. Als je digitaal werk klein print dan geeft dat een postereffect. Door het groter te printen, krijg je meer een schilderij. In de toekomst zou ik ook graag meer in 3D printen. Met een virtual reality-bril stap je dan als het ware ín het schilderij.”
Samen met drie andere kunstenaars vormt Joke het collectief Krakk. Met crewlid en beeldhouwer Jan Duytschaever stelt Joke tot begin april tentoon in Torhout. Jan laat zich inspireren door vrouwelijke vormen uit de natuur en objecten zoals elektrische motoren.
Joke: “We zijn een goede match. We werken allebei organisch: ik met mijn doodles, hij met machines. Ons collectief is vooral opgericht om samen expo’s te organiseren, samen werk creëren is iets voor de toekomst.”
De duo-expo met Jan Duytschaever loopt van 18 maart tot 9 april in CC De Brouckere Torhout. Nadien kan je haar werk ook checken in galerie Montanus 5 in Diksmuide (17 april tot 16 mei). Joke woont trouwens in een prachtig belle époquehuis in Oostende waar je elke zaterdagnamiddag haar kunststudio kan bezoeken. Meer info vind je hier.
Inleidende tekst van kunstcriticus Philippe Cailliau bij de overzichtstentoonstelling van JOOK
Joke is nog jong, en ze zit vol vitaliteit. Haar artistieke loopbaan is bezaaid met prijzen en eervolle vermeldingen. Ze is geboren in 1982, is afkomstig van Ardooie en studeerde crossmedia ontwerp aan de Arteveldehogeschool te Gent.
Veel van Jokes kunst komt tot stand volgens het principe van wat we in de literatuur “écriture automatique” noemen, of “automatisch schrijven”: dat is een techniek, ontwikkeld door de surrealisten (eerste helft van de 20ste eeuw), waardoor de schrijver/kunstenaar zonder enige controle of censuur zijn of haar spontane gevoels- en gedachtewereld tracht te uiten. “Spontaneïteit” is een sleutelwoord. De belangrijkste vertegenwoordiger was André Breton. Niet de rede leidt de tekenende hand van Joke Neyrinck, maar de fantasie, het onbewuste en vooral: het intuïtieve.
Er ontstaan dan figuren die geen overeenkomst hoeven te hebben met reële wezens, maar die allemaal een eigen autonomie en beweging hebben. De vele figuurtjes zijn niet zo direct “definieerbaar”, ze zijn wél figuratief. Zo ontstaat dus een grillige fantasiewereld waarbij de verwijzing naar de werkelijkheid niet méér dan bijkomstig is. Joke noemt haar techniek zelf: “Utopiakunst: eigen beeldentaal; labyrintische constructies via een soepele, organische lijn” dat een tegengewicht vormt voor de gewone, alledaagse realiteit.
Het fenomeen waar ik het hier wil over hebben, is “doodling”: een Engels woord voor het zogenaamde gedachteloos en intuïtief tekenen of neerkrabbelen van figuren (de “doodles” of “doedels”). De scherpe lijnen - die haar handelsmerk zijn - doen wel eens denken aan striptekeningen, aan cartoons, maar eveneens aan street art, pop art en zelfs aan graffiti.
Elk werk is zijn eigen, typische voorstelling. De kleine, fantastische en pittoreske wezentjes, die lief en schattig kunnen zijn, maar net zo goed kunnen doen denken aan kleine diepzeemonsters of bizarre lichaamsdelen, zijn allemaal fictieve figuren. Jokes eigen biografie krijgt dus visueel gestalte tijdens het ontstaan van het kunstwerk.
Zoals reeds gezegd is er een zekere verwantschap met de strip- en cartoonkunst, met een surrealistische schilder als Salvador Dali, zelfs met de renaissanceschilder Jeroen Bosch (uit de 15de eeuw) met zijn fantastische, bizarre en apocalyptische wezens in bijvoorbeeld “De tuin der lusten”.
Tegenwoordig werkt JOOK met het computerprogramma Blender, dat haar in staat stelt om van haar doedels fotorealistische voorstellingen te maken (dit wil zeggen: beelden met ruimte en dieptevoorstelling, schaduw, enz... ). Joke laat bepaalde doodles zelfs door een 3D-printer afdrukken als echte objecten in polyamide, maar deze techniek is nog in volle ontwikkeling.
De kunstenaar die een meester is in het maken van 3D-beelden en zelfs grote sculpturen, en die Joke zéker heeft geïnspireerd, is de Belg Nick Ervinck. Deze kunstenaar creëert sculpturale constructies in een virtueel utopisch territorium. Ook hij combineert het fysieke met het digitale, om dan allerlei vormen te laten samensmelten tot een object, een visueel concept dat bestaat, zoals bij JOOK, uit een rijke verscheidenheid van delen.
Op korte tijd heeft Joke Neyrinck een opvallende evolutie doorgemaakt. Ze verfijnt haar technieken voortdurend en de resultaten zijn Kunst met een hoge graad van esthetisch kijkgenot. JOOK is de digitale dichteres van het 3D-doodle-universum.
Ze is ook lid van het Kunstcollectief KRAKK, waar
experiment primeert. Het bestaat uit de kunstenaars Jan Duytschaever, An Deceuninck, Hans Defer en Jook. Deze zomer stelden ze tentoon in de Abdijhoeve Ten Bogaarde te Koksijde onder de titel Transgressions. www.krakk.org

Share this post